Toplumda değişmeyen kurallar

Toplumda uyulması gereken kuralların bazıları yasalarla belirlenirken, bazı kurallar ise toplumda kendiliğinden oluşmaktadır. Kendiliğinden oluşan bu kurallar her toplumun gelenek ve adetlerine gör değişiklik göstersede, bazı kurallar vardır ki, tüm toplumlarda geçerliliğini korumaktadır.

 İnsanlar günlük hayatlarında karşılaşmış oldukları bazı durumlar karşısında değişik tepkiler versede, olumlu olarak karşılananların olumsuz olanlarının önüne geçmesi için çaba sarf edilmelidir. Küçük bir olayda dahi büyük tepki veren kimselerin, toplumda hoş karşılanmadığı da bilinmektedir.

 Yaşantımızın birçok döneminde buna denk gelmişizdir. Aslında bilmeden veya istemeden yapmış olduğumuz bazı hareket ve davranışlar karşımızdaki kişiler tarafından yanlış değerlendirilerek bir yerde art niyet olarakta algılanabilmektedir. Bunun örneklerine günlük yaşantımızda birçok alanda rastlayabiliriz. Trafikte, dolmuşta, işyerinde, alışverişte…

 Günümüzde en önemli kavramlardan olan hoşgörü ve anlayış sözcüğünü daha fazla önemsemeli ve ikili ilişkilerde daima göz önünde bulundurmalıyız. Bazı kimseler ise bu iki sözcüğü lügatından çıkarmış gibi hareket edebiliyor. Oysa anlayışlı davranmanın, hoşgörülü olmanın bir erdem olduğunu da unutmamak gerekiyor. Bir olay karşısında aniden tepki vermek, istenmeyen durumların oluşmasına neden olabiliyor. İşte tam da burada sihirli sözcük olan ‘saygı’ kavramı ön plana çıkıyor.

 Yaşantımızda saygı kavramının önemini yeterince bilip, uygulayabiliyor muyuz? Örneğin trafikte saygı konusunu ele alacak olursak; ister yaya olalım, ister araç sürücüsü, karşımızdaki kimselere saygı kuralları içinde davranmalıyız. Ama bazı kimseler bunu unutmuş olacakki, saygılı olmak bir yana tam tersi bir tutum içine girebiliyor. Bazı kimseler ise karşısındakinin haklarına saygı göstermeyip, yalnız ‘ben’ duygusu ile hareket edebiliyor. Çünkü bu şekilde istenmeyen davranışlar sergileyen kimseler, kendisinden başka kimseyi düşünmüyor. Saygılı olmak için insanın öncelikle kendisini yetiştirmesi gerekiyor.

 Toplu taşıma araçlarında da saygı kavramı önemli bir yer tutuyor. Mesela; toplu taşıma araçlarında kendisinden yaşça daha büyük olan kimselere yer vermeyen birisine herhalde ailesi bu şekilde davranmasını söylememiştir. Tam tersine çocuklarımıza her zaman doğruluğu ve yardımseverliği, büyüklere saygıda kusur edilmemesi gerektiğini öğretmek için çaba göstermişizdir.

 Buna karşın toplu taşıma araçlarında kendisinden yaşça büyük olanlara yer vermeyenlere de denk gelmişizdir. Yani toplum tarafından benimsenmeyen davranışların birçoğu küçük yaşlarda değil, sonradan edinilmiştir.  

 Toplum içinde saygılı olmak, olaylar karşısında anlayışla yaklaşmak, hoşgörüyü muhafaza edebilmek, insanı küçültmez tam tersine yüceltir. Nasıl özür dileyebilmek erdemli bir davranış ise olaylara iyi tarafından bakabilmek, sükunetle yaklaşmakta bir o kadar önemlidir.

 

Yazarın tüm yazıları