Empati ile bakabilmek

Bir insanın kendisini karşısındakinin yerine koyarak onun duygularını ve düşüncelerini doğru olarak anlaması olarak tanımlanan empati sayesinde bireyler karşındakinin ne tepki vereceğini bilir ve ona göre davranır. Kendimize yapılmasını istemediğimiz bir hareketi başkasına yapmamak olan empatiye, günümüzde hemen her yerde ihtiyaç duyulabilmektedir. Bazı kimseler, olaylara hep kendi açısından bakarak, karşısındakinin ne düşündüğünü bilmezler veya işlerine gelmediği için bilmek istemezler.

 Bunun örneklerine günlük yaşantımızda sıkça rastlamak mümkün olabiliyor. İlçe merkezindeki sokakların ve caddelerin dar olması, birçok noktada tek yönlü araç parkına imkan sağlarken, bazı araç sürücülerinin yalnızca kendi işlerini bir an önce yapabilmeleri adına olur olmaz yerlere araçlarını park etmeleri, hatta yayaların emniyetle yürüdükleri kaldırımlara araçlarını bıraktıklarını da görebiliyoruz. Bu konuda yetkililer tarafından şehrin belirli yerlerine hatalı araç parklarını önlemeye yönelik olarak konulan dubalara ise, duyarsız sürücüler pekte aldırış etmiyor. Yeni yapılan dubalar bile birkaç gün sonra kırılabiliyor ve yerinden sökülebiliyor.

 Tek yönlü olan sokaklara ters yönden girerek, bir an önce sokağın çıkışına gelmek isteyen ve sürat yaparak yayaları da tehlikeye atanlar olduğu gibi, haksız olduğu halde umursamaz davranan ve kendini haklı olarak gören kimselerinde empati yapması gerekiyor. İlçemizde bulunan engelli vatandaşların en çok şikayet ettiği ve sık sık dile getirdiği konulardan birisi olan, engelli yollarına ve engeli rampalarının önüne araç park yapılması da, ayrı bir sorun. Engelli vatandaşlarımız için yapılan bu yerlere özellikle şehir merkezinde ki bazı ara sokak ve caddelerde rastlamak maalesef mümkün olabiliyor.

 Empatinin en çok hissedildiği yerlerden birisinin de, toplu ulaşım araçları olduğunu düşünüyorum. Çünkü empatiye en çok insanların toplu olarak bulundukları yerlerde daha fazla ihtiyaç duyuluyor. Toplu ulaşım araçlarında belirli bir yaşın üzerindeki vatandaşların şikayet ettiği konuların başında, gereken saygının gösterilmemesi geliyor. Yani kendisinden yaşça büyük olanlar ayakta dururken, küçük yaştakilerin koltukta oturarak, umursamaz davranışlar sergilemesi ve saygı gösterilmemesi, bu konuda yeterli bilincin oluşturulması gerektiğini gözler önüne seriyor.

 Bu şekilde umursamaz davranışlarda bulunan kimseler, acaba kendi büyüklerine aynı şekilde davranılırsa ne düşünürler, ne hissederler. Genç yaştaki insanların toplu ulaşım araçlarında kendilerinden daha büyüklere yer vermesi, bir gün onlarında aynı yaşlara geleceğini hatırlaması ve buna göre davranması gerekiyor. Bu konuda büyüklerin, çocuklarına bu bilinci aşılaması konusunda önemli görevler düşüyor.

 Bazı insanlar anlatılan veya söylenenleri değil, kendi duymak istediklerine göre hareket ediyor ve karşısındakinden de kendisinin gibi düşünmesini bekliyor veya istiyor. Empatinin tıpkı iyi bir dinleyici olmak gibi, başkaları ile iletişim kurmak için gereken en temel yeteneklerden birisi olduğunu unutmamalıyız. Gerçi insanların karşısındakine saygısı yoksa empati kurması da doğal olarak beklenilemez. Öncelikle kişinin kendisine saygısı olması gerekiyor. Toplumda yaşayan bireylerin saygı kuralları çerçevesinde, olaylara empati ile yaklaşması, yaşanan olumsuzlukların giderilmesine katkı sağlayacaktır.   

 

Yazarın tüm yazıları