Merkez bankaları ilk 6 ayı sınırlı hareketli geçirdi
01 Temmuz 2024 12:05

Merkez bankaları ilk 6 ayı sınırlı hareketli geçirdi

Dünya genelinde enflasyon endişesi yılın ilk yarısında zayıflarken, önemli merkez bankalarından bazıları uzun bir aranın ardından faiz oranlarında değişikliğe gitti

Küresel ekonomilerin yaklaşık 3 yıldır devam eden enflasyonla mücadelesinde yavaş yavaş sona yaklaşılıyor. Henüz birçok merkez bankası para politikası duruşunu değiştirmese de piyasalarda yumuşama sinyalleri günden güne güçlenmeye devam ediyor. Yılın ilk yarısında sadece Avrupa ve İsviçre merkez bankası bu kapsamda faiz indirimine giderken, Türkiye ve Japonya'da merkez bankaları faiz artırımı yaptı.

FED'İN FAİZ ORANI 2001'DEN BERİ EN YÜKSEK SEVİYEDE

2022 yılından itibaren yüksek enflasyonla mücadele kapsamında sıkı para politikası izleyen Fed, bu yılın ilk yarısında gerçekleştirilen toplantılarda politika faizinde değişikliğe gitmedi. Ülkede yüksek enflasyon karşısında 2022'de faiz artışlarına başlayan Fed, Mart 2022'den bu yana 11 faiz artırımı gerçekleştirmiş ve toplamda 525 baz puanlık artış yapmıştı. Fed, politika faizini en son Temmuz 2023'te 25 baz puan artırarak 2001'den bu yana en yüksek seviyeye çıkarmıştı. Banka, bu yılın ilk 6 ayında düzenlenen Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantılarında, politika faizini beklentiler dahilinde değiştirmeyerek 23 yılın en yüksek seviyesi olan yüzde 5,25-5,50 aralığında sabit bıraktı. Öte yandan, bankanın enflasyon tahminleri yılın ilk yarısında revize edilerek bu yıl için yüzde 2,4'ten yüzde 2,6'ya, 2025 için yüzde 2,2'den yüzde 2,3'e yükseltilirken, 2026 için ise yüzde 2'de sabit tutuldu. ABD'de enflasyon, ocak, şubat ve mart aylarında yıllık bazda sırasıyla yüzde 3,1, 3,2 ve 3,5 ile beklentilerin üzerinde gerçekleşmesinin ardından, nisanda 3,4 ile beklentiler doğrultusunda ve mayısta 3,3 ile beklentilerin altında gerçekleşti.

ECB'DEN 5 YILIN ARDINDAN İLK FAİZ İNDİRİMİ

ECB'nin Temmuz 2022'den itibaren art arda 10 toplantıda faiz oranlarını toplamda 450 baz puan artırmasının ardından, Haziran'da yaklaşık 5 yılın ardından 25 baz puan indirim kararı verdi. ECB, 3 temel politika faizinde de 25 baz puan indirim kararı vererek, refinansman faizini yüzde 4,50'den 4,25'e, mevduat faizini yüzde 4'ten 3,75'e ve marjinal fonlama faizini yüzde 4,75'ten 4,50'ye indirdi. ECB Başkanı Christine Lagarde, bankanın haziran ayındaki toplantısının ardından yaptığı açıklamada, faiz indirimi kararının ileriye dönük yol haritasına olan güven ile gerekçelendirildiğini ifade etti. Ayrıca Lagarde, dezenflasyon süreci için bankanın daha çok veriye ihtiyacı olduğunu belirterek, "Verilere bağlı kalarak aşama aşama devam edeceğiz." ifadelerini kullandı. Öte yandan, Avro Bölgesi'nde ocakta yüzde 2,8 olan yıllık enflasyon, mayısta yüzde 2,6'ya geriledi.

TCMB 2024'TE İKİ FAİZ ARTIRIMI YAPTI

TCMB izlediği sıkı para politikası doğrultusunda 2024'ün ilk yarısında iki kez faiz artırımı kararı aldı. Türkiye'nin enflasyon verilerine bakıldığında, ocakta yüzde 64,86 olarak belirlenen yıllık enflasyon mayıs ayında 75,45'e yükseldi. Sene başından itibaren yükseliş gösteren yıllık enflasyon verilerinin ardından banka, Aralık 2023'te yüzde 42,50 olan politika faizini ocak ayında 250 baz puan artırarak yüzde 45'e yükseltti. Martta da ikinci faiz artırımına giderek 500 baz puan artışla politika faizini yüzde 50'ye çıkaran banka, yılın ilk yarısında politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını değiştirmeyerek yüzde 50'de sabit tuttu. AA

X